Profile

Dé basis voor het basisonderwijs

Blogs
05/11/2020
Leestijd 2-3 minuten
Geschreven door Renée van Eijk

Als het leven een beetje pijn doet

Het leven is een feest, zo wil ik er graag naar kijken. Maar als we eerlijk zijn, zal echt niet elke dag op een feestje lijken. Het echte leven geeft plezier, maar doet soms ook pijn. Dat hoort erbij. Voor ons volwassenen, maar ook voor kinderen.

Save the children

De kleuter die huilend komt vertellen dat de goudvis dood is. De leerling die baalt, omdat hij verloren heeft op het voetbalveld. De tiener die vanbinnen kapot gaat, omdat de verliefdheid voor een klasgenootje onbeantwoord lijkt te blijven. Als volwassenen weten we dat dit verdriet voorbijgaat ook al voelt het voor de leerling niet altijd zo.

Maar wat als we weten dat het verdriet niet zomaar overgaat? Als de pijn nog langer zal gaan duren? Als er meer nodig is dan een vriendelijk woord van je juf of meester en wat tijd om aan een nieuwe situatie te wennen?

Scheiden is een onderwerp waar we als leerkrachten allemaal mee te maken krijgen. Omdat een ontzettend groot deel van onze leerlingen ermee te maken gaat krijgen. En nee, dat is geen feest. Maar we kunnen leerlingen wel helpen om een moeilijke periode draagbaar te maken. Ik denk dat het in zo’n situatie vooral belangrijk is dat je de situatie op school voorspelbaar blijft en is zoals het was. Thuis zijn er waarschijnlijk genoeg, niet altijd even leuke, verrassingen en dan is het wel zo fijn als school de plek is waarvan je weet dat je juf of meester voor de klas staat, rekenen geeft, een grapje maakt en de kinderen in de klas er zijn om mee te spelen en mee te werken.

Natuurlijk is contact met de ouder, het liefste met allebei de ouders, bijna noodzaak. Puur om op de hoogte te zijn, maar vooral om op de hoogte te blijven. Zodat je weet wat er speelt, maar vooral zodat je weet hoe een kind er thuis op reageert. In situaties waarin er thuis veel veranderd is het fijn om te weten of je leerling er op school juist over wil praten in de klas of liever niet. Of misschien wel met jou, maar niet als iedereen meeluistert.

Een manier waar je misschien minder snel aan denkt om leerlingen te helpen een scheiding en alles wat daarbij komt kijken een plekje te helpen geven, is lezen. Lezen kan herkenning geven. Het gevoel dat je niet alleen bent. Het kan je helpen dat wat je voelt te snappen. Alles wat er verandert misschien een beetje beter te begrijpen. Maakt een boek de scheiding dan draaglijk? Nee, waarschijnlijk niet. Maar een boek kan wel helpen. Helpen om woorden te geven aan gevoelens. Om een gesprek te kunnen openen met een leerling alleen of met de klas. Om alles wat opeens anders is misschien een plekje te kunnen geven.

Dit jaar won het boek Uit elkaar van Bette Westera en Sylvia Weve zowel de Gouden Griffel als het Zilveren Penseel. Wat mij betreft volkomen terecht. Een juweeltje op de boekenplank. Misschien niet ideaal als cadeautje voor een verjaardag, maar onmisbaar voor elke klas. Voor jong en voor oud. Om te kunnen pakken als de situatie het vraagt of om af en toe een geweldig gedicht uit voor te lezen. Om samen om te lachen, over te kunnen praten en misschien soms een traan te laten. Want soms doet niet alleen het leven, maar ook het lezen een beetje pijn. En dat mag.

Renée van Eijk